Git stash, cherry-pick và reflog (nâng cao)

📚 Git & GitHub Series (Bài 11/15) — Tiếp nối phần nâng cao sau git rebase ở Bài 10, bài này giới thiệu ba "phao cứu sinh": git stash, cherry-pick và reflog.

Git stash, cherry-pick và reflog là ba công cụ không dùng mỗi ngày nhưng cứu bạn trong những tình huống ngặt nghèo: đang làm dở phải chuyển việc gấp, cần một commit lẻ từ nhánh khác, hay lỡ tay xóa mất commit quan trọng. Nắm chúng giúp bạn tự tin xử lý mọi sự cố mà không hoảng loạn.

Git stash — cất tạm việc đang làm dở

Tình huống quen thuộc: bạn đang sửa dở một tính năng thì sếp nhờ fix gấp lỗi ở nhánh khác. Commit thì chưa xong, bỏ thì tiếc. Giải pháp là git stash:

git stash

Lệnh này cất mọi thay đổi chưa commit vào một ngăn tạm và trả working directory về sạch. Giờ bạn tự do chuyển nhánh. Khi quay lại:

git stash pop

Theo tài liệu git stash, bạn có thể cất nhiều "ngăn" cùng lúc.

Các lệnh stash hữu ích

Git cherry-pick — chọn commit lẻ

Đôi khi bạn chỉ cần một commit cụ thể từ nhánh khác, không phải cả nhánh. Ví dụ một bản vá lỗi nằm trên nhánh develop mà bạn muốn đưa gấp vào main:

git switch main
git cherry-pick a1b2c3d

a1b2c3d là mã băm của commit (lấy từ git log). Git tạo một commit mới trên nhánh hiện tại với cùng nội dung thay đổi. Nếu gặp conflict, xử lý rồi git cherry-pick --continue.

Cherry-pick rất tiện cho hotfix, nhưng đừng lạm dụng — nếu sao chép quá nhiều commit, hãy cân nhắc merge hoặc rebase thay thế.

Git reflog — cỗ máy thời gian cứu hộ

Đây là công cụ nhiều người không biết, nhưng đã cứu vô số lập trình viên. git reflog ghi lại mọi vị trí HEAD từng đi qua — kể cả sau reset --hard, rebase hỏng, hay xóa nhầm nhánh:

git reflog

Bạn sẽ thấy danh sách như:

a1b2c3d HEAD@{0}: reset: moving to HEAD~3
e4f5g6h HEAD@{1}: commit: Thêm tính năng quan trọng

Thấy commit e4f5g6h tưởng đã mất? Khôi phục ngay:

git checkout e4f5g6h
git switch -c cuu-ho

Hoặc đưa nhánh về lại điểm đó bằng git reset --hard e4f5g6h. Reflog là lý do bạn gần như không bao giờ thật sự mất commit trong Git, miễn là chúng đã từng được commit.

Một số tình huống thực tế

Để thấy ba công cụ này hữu ích thế nào, hãy xét vài kịch bản hay gặp khi làm việc thật:

• Pull bị chặn vì có thay đổi chưa commit: thay vì commit vội một mớ dở dang, hãy git stash, chạy git pull, rồi git stash pop. Working directory của bạn được giữ nguyên ý định ban đầu.
• Sửa lỗi khẩn trên production: bản vá đã được commit trên nhánh phát triển, nhưng bản chính cần ngay. Một lệnh git cherry-pick đưa đúng bản vá đó sang nhánh phát hành mà không kéo theo tính năng chưa hoàn thiện.
• Lỡ tay git reset --hard mất hết commit hôm nay: đừng hoảng. Mở git reflog, tìm mã băm trước khi reset, và đưa nhánh về đúng điểm đó. Mọi thứ trở lại như chưa có gì xảy ra.

Những tình huống này cho thấy Git được thiết kế để tha thứ cho sai lầm — gần như mọi thao tác đều có đường lùi, miễn là bạn đã commit.

Khi nào dùng công cụ nào?

• Đang làm dở, cần chuyển nhánh gấp → git stash.
• Cần đúng một commit từ nhánh khác → git cherry-pick.
• Lỡ reset/rebase, mất commit → git reflog rồi khôi phục.

Ba công cụ này bổ trợ cho kỹ năng reset và revert ở Bài 12, tạo thành bộ đồ nghề xử lý sự cố hoàn chỉnh.

Tóm lại

Git stash cất tạm việc dang dở, cherry-pick nhặt đúng commit cần, còn reflog là tấm lưới an toàn cứu commit tưởng đã mất. Đây là những công cụ nâng cao giúp bạn bình tĩnh trước mọi tình huống — dấu hiệu của một người dùng Git trưởng thành.

Ở Bài 12, chúng ta học cách quay ngược thời gian có chủ đích với git reset, revert và khôi phục sự cố.